Gia thế đáng tự hào của dòng họ được ông Ban Ki Moon tìm đến

Nhịp sống -

Trải qua 18 đời, dòng họ Phan Huy đã có 38 người thành danh ở các lĩnh vực, trong đó có 25 người là các nhà bác học, giáo sư. Điển hình có 3 người Phan Huy Cẩn, Phan Huy Ích và Phan Huy Chú.

Những ngày gần đây, sự kiện ông Ban Ki Moon, Tổng thư ký Liên Hiệp Quốc về Việt Nam viếng thăm nhà thờ dòng họ Phan Huy tại xã Sài Sơn, huyện Quốc Oai (Hà Nội) khiến dư luận hết sức quan tâm. Thực hư câu chuyện ông Ban Ki Moon có phải là hậu duệ của dòng họ Phan Huy nổi tiếng vẫn còn là một ẩn số. Tuy nhiên, từ lịch sử cho thấy gia thế và truyền thống của dòng họ này là rất đáng tự hào, xứng danh là dòng họ khoa bảng.
 
Để nắm rõ hơn những công trạng và truyền thống văn chương, khoa bảng của dòng họ, PV đã tới gốc chính của dòng họ Phan Huy tại thôn Thanh Tân, xã Thạch Châu, huyện Lộc Hà (Hà Tĩnh) để tìm hiểu.
Nhà truyền thống của dòng họ Phan Huy, nơi lưu giữ nhiều hình ảnh và cứ liệu về truyền thống khoa bảng qua các đời.

Nhà truyền thống của dòng họ Phan Huy, nơi lưu giữ nhiều hình ảnh và cứ liệu về truyền thống khoa bảng qua các đời.

Theo đó, dù thời gian định cư kéo dài từ thế kỷ 17 đến nay, nhưng tại nhà thờ của dòng họ vẫn còn lưu giữ rất nhiều hình ảnh về các cụ tổ, các cứ liệu truyền thống khoa bảng của con cháu qua các đời.

Đặc biệt, cứ liệu giá trị nhất mà dòng họ Phan Huy lưu giữ được cho đến tận ngày nay là 28 đạo sắc mà vua chúa thời phong kiến đã ban tặng cho các đời con, cháu của dòng họ.

Qua tìm hiểu của PV, từ triều đại phong kiến, nhiều người thuộc dòng họ Phan Huy đã cùng giữ các chức vụ cao cấp trong triều đình. Trong đó, phải kể đến 3 nhân vật nổi tiếng là cụ Phan Huy Cẩn, con trai cụ Cẩn là Phan Huy Ích và cháu nội cụ Cẩn là Phan Huy Chú.

Cả 3 vị tiến sĩ nói trên đều làm quan phục vụ trong triều đại Tây Sơn. Theo ông Phan Huy Anh, quyền tộc trưởng dòng họ Phan Huy, dân gian ngày xưa có câu “anh em đồng khoa, cha con đồng triều” là nói về 3 vị Phan Huy Cẩn, Phan Huy Ích và Phan Huy Chú.

“Chúng tôi rất tự hào với truyền thống khoa bảng và hiếu học của dòng họ mình. Các bậc tổ tiên thực sự là tấm gương sáng để con cháu các đời trong dòng họ chúng tôi noi theo”, ông Phan Huy Anh nói.

Theo sử cũ chép lại và hiện vẫn được treo tại nhà truyền thống của dòng họ Phan Huy, cụ Phan Huy Cẩn (1722 - 1789) hiệu là Thận Trai, đời thứ 7 của dòng họ Phan Huy, con thứ 6 của cụ Quận công Phan Văn Tĩnh. Từ nhỏ cụ là người nổi tiếng thông minh, năm 26 tuổi thi Hương đậu giải nguyên, 33 tuổi đỗ Hội Nguyên, thi Đình đỗ đồng Tiến sĩ.

Cụ đã giữ nhiều chức vụ từ Hiến sát - Hải Dương đến Hiệp trấn - Kinh Bắc rồi làm quan trong phiên phủ.
 
Chân dung cụ Phan Huy Cẩn được đặt trang nghiêm trong nhà thờ.

Chân dung cụ Phan Huy Cẩn được đặt trang nghiêm trong nhà thờ.

Năm 1786, cụ về hưu và được thăng làm Tả thị lang, tước Khuê Phong Bá. Rồi được phong làm Bình Chương Sự kiêm chức Tham tụng. Làm Tả thị lang 3 Bộ: Bộ Hình, Bộ Binh và Bộ Lễ. Năm 1886, cụ Phan Huy Cẩn được đặc phong Bình Chương trọng sự (Tể tướng) - kiêm chức Quốc sử Tổng tài. Đến đời vua Khải Định thứ 9, do có nhiều công lao to lớn, cụ được gia phong làm Thượng Đẳng Tôn Thần.

Theo ông Phan Huy Anh, cụ Phan Huy Cẩn chính là người có công lớn trong việc xây dựng nhà thờ dòng họ Phan Huy.

Tiếp nối truyền thống là Phan Huy Ích con trai trưởng (1750 - 1822) nổi tiếng thông minh, năm 1771 đậu khoa thi Hương trường Nghệ, năm 1775 ông đỗ đầu thi hội (Hội Nguyên) với học vị Tiến sĩ lúc 26 tuổi.

Sau khi đậu, cụ làm quan cho chính quyền Lê - Trịnh, giữ chức Đốc Đồng Thanh Hóa, Hiến Sát Thanh Hóa,

Dưới triều Tây Sơn, cụ Phan Huy Ích được vua Quang Trung Nguyễn Huệ tin dùng và giao giữ các chức vụ cao cấp như Tả thị lang Bộ Hộ, tước Thủy Nham Hầu, rồi phong Thị lang Bộ Binh.

Sau khánh chiến chống quan Thanh, năm 1789, cụ tiếp tục được vua giao phó việc bang giao với nhà Thanh và từng tham gia Sứ bộ Tây Sơn. Năm 1792, được phong làm Thị Trung ngự sử ở tòa nội các rồi thăng lên làm Thượng thư Bộ Lễ.

Ngoài hoạt động chính trị và ngoại giao, cụ Phan Huy Ích còn là một nhà thơ, nhà văn nổi tiếng với các tác phẩm như Lịch triều điển cố, chinh phụ ngâm…

Một nhân vật lỗi lạc không thể không kể tới, đó là cụ Phan Huy Chú (1782 - 1840). Cụ là con trai thứ ba của cụ Phan Huy Ích và là cháu nội của cụ Phan Huy Cẩn.

Theo sử sách ghi lại, cụ Phan Huy Chú là nhà bác học có kiến thức sâu rộng. Dù chỉ đỗ tú tài nhưng do uy tín và học vấn của mình, năm 1821, cụ được vua Minh Mạng mời vào kinh đô Huế cử giữ chức Biên tu trường Quốc Tử Giám.

Cũng trong năm này, cụ ông đã dâng lên vua Minh Mạng bộ sách “Lịch triều hiến chương loại chí”, được nhà vua khâm phục và khen thưởng. Sau đó, cụ được phong chức Lang Trung Bộ Lại, rồi lên chức Hồng Lô Tư Khanh, cử làm phó sứ sang nhà Thanh.

Ngoài cuốn “Lịch triều hiến chương loại chí”, cụ còn là tác giả của Hoàng Việt địa dư chí, Bình Định quy trang… và trên 400 bài thơ khác. Tên tuổi của cụ Phan Huy Chú gắn liền với nhiều tác phẩm lớn và mang ý nghĩa văn hóa, lịch sử có giá trị giáo dục lòng yêu nước rất cao, sống mãi với lịch sử và nền văn học Việt Nam.

Cũng theo ông Phan Huy Anh, con cháu dòng họ vốn nổi tiếng trong lĩnh vực văn học, từ đời tổ tiên cho đến các đời con cháu sau này đều có các giáo sư, tiến sĩ.
 
Dong-ho-Phan-Huy2
 
Dong-ho-Phan-Huy3
 
28 đạo sắc vua chúa ban cho các bậc tiền bối được dòng họ cất giữ và xem là tài sản quý giá nhất.

28 đạo sắc vua chúa ban cho các bậc tiền bối được dòng họ cất giữ và xem là tài sản quý giá nhất.

“Từ thời xa xưa, dân gian đã truyền tai nhau câu nói “Võ hạ hoàng, văn làng thu hoạch”. Ý câu nói này là dòng họ Phan Huy ở làng thu hoạch (tức làng Thanh Tân, xã Thạch Châu), nổi tiếng giỏi văn. Dòng họ chúng tôi luôn tự hào bởi những truyền thống hiếu học từ thời tổ tiên. Hiện, chúng tôi còn giữ gìn 28 đạo sắc mà vua chúa đã ban tặng cho các bậc tiền bối. Những đạo sắc này là tài sản quý giá đối với dòng họ mà chúng tôi phải cố gắng giữ gìn”, ông Anh nói.

Bên cạnh các nhân vật nổi tiếng trên, còn phải kể đến cụ Phan Huy Vịnh (1800 - 1870), một nhà thơ lớn của Việt Nam và từng giữ chức Thượng thư Bộ Lễ dưới triều Nguyễn.

Ngoài ra còn có Giáo sư, Nhà giáo nhân dân Phan Huy Lê (SN 1934), hậu duệ đời thứ 14 của dòng họ Phan Huy. Ông là một nhà nghiên cứu hàng đầu về khoa học lịch sử của Việt Nam, là Chủ tịch Hội Khoa học Lịch sử Việt Nam từ năm 1990 đến nay.

Theo bảng vàng danh dự treo tại nhà truyền thống của dòng họ, trải qua 18 đời, dòng họ Phan Huy đã có 38 người thành danh ở các lĩnh vực, trong đó có 25 người là các nhà bác học, giáo sư.
 
Bảng vàng danh dự của dòng họ Phan Huy.

Bảng vàng danh dự của dòng họ Phan Huy.

Liên quan đến việc ông Ban Ki Moon về thăm dòng họ Phan Huy ở huyện Quốc Oai (Hà Nội), ông Phan Huy Anh cho biết, phía dòng họ cũng đã nhận được thông báo từ chi họ ở Sài Sơn. Đồng thời, dòng họ ở Sài Sơn còn đóng khung hình ảnh chụp bút tích của ông Ban Ki Moon để lại tại nhà thờ và gửi về cho dòng họ trong này.

Ông Anh cho hay, trong chuyến về thăm dòng họ, ông Ban Ki Moon đã gặp ông Phan Huy Lê và trình bày những thông tin liên quan đến dòng họ. Nếu xét theo sử sách của dòng họ thì ông Ban là thành viên đời thứ 15.
 
BÌNH LUẬN 0
Đăng nhập

Gửi bình luận

Tin mới cập nhật
bi-kip-lam-dep,cach-tri-mun-hieu-qua,lam-dep,quynh-anh-shyn,salim

#Limseendabest tập 3: Nghe ‘chuyên gia’ Salim bày cách đánh bay mụn cho mùa lễ lung linh

Đời Sống -
Chuẩn bị một diện mạo hoành tráng cho kỳ nghỉ đầy hứng khởi sắp tới nhé!
celine-farach,chau-bui,hoang-ku

Mới tới Việt Nam, Celine Farach đã khiến dân tình điên đảo khi check-in cùng dàn hot teen!

Đời Sống -
Dù ngày mai phải di chuyển xuống sự kiện tại Vũng Tàu nhưng cô nàng được danh phong xinh đẹp nhất mạng xã hội đã có những phút giây cháy hết mình tại quận 3, TP Hồ Chí Minh.
cuop-ngan-hang,tra-vinh,vu-an-nghiem-trong

Nghi phạm cướp ngân hàng có thể dị tật ở chân

Tin nóng -
Nghi phạm có thể đã theo dõi rất kỹ lưỡng hoạt động của chi nhánh ngân hàng để ra tay và nhanh chóng tẩu thoát, theo Cục Cảnh sát hình sự (C45), Bộ Công an.
hoan-canh-kho-khan,nguo-i-me-sinh-doi-cho-bo-t-con,xin-con-nuoi

Người mẹ sinh đôi lên mạng rao tin cho con: Nhiều người đến xin nuôi em bé và giúp đỡ

Nhịp sống -
Rất nhiều người liên hệ với chị Nhung để xin nuôi em bé nhưng người mẹ còn chưa quyết định được.
bao-thy,huong-giang,remix-new-generation-2017,the-remix-2017,ye-n-trang
Remix New Generation 2017

Bảo Thy đăng quang Remix New Generation 2017!

TV Show -
Đêm chung kết trao giải của Hòa âm ánh sáng 2017 đã diễn ra với cuộc tranh tài của 4 nhóm Yến Trang, Bảo Thy, S.T và Hương Giang.
bao-thy,huong-giang-idol,monstar,remix-new-genaration,remix-new-generation-2017
Remix New Generation 2017

MONSTAR nhắng nhít selfie cùng Hương Giang Idol, Cao Bá Hưng diện áo dài hỗ trợ Bảo Thy

Thế giới sao -
Không khí tại hậu trường Chung kết Remix New Generation đang nóng hơn bao giờ hết khi các nghệ sĩ đang tất bật chuẩn bị cho phần thi/trình diễn trong đêm thi quyết định.
cbiz,ho-ca,showbiz-hoa-ngu,trac-vy

Sau Lộc Hàm, Angelababy đến lượt Hồ Ca bị Trác Vỹ ‘gọi tên’

Thế giới sao -
Câu trả lời ngắn gọn của Trác Vỹ về Hồ Ca khiến cộng đồng mạng xứ Trung dậy sóng.
do-c-quye-n,san-khau,the-face-thai,the-face-thailand
The Face Thailand

ĐỘC QUYỀN ĐỘC QUYỀN: Chiêm ngưỡng sân khấu ‘đại lộ’ chất lừ của Chung kết The Face Thailand 3 trước giờ G

TV Show -
Với đêm Chung kết lần này, sân khấu được ekip chương trình đầu tư 2 khu vực sân khấu chính và đón tiếp khách mời vô cùng hoành tráng.
bao-thy,huong-giang,remix-new-generation-2017,s-t,ye-n-trang
Remix New Generation 2017

Clip: Xem trước 30s loạt ‘bom tấn’ bùng nổ của Top 4 trước giờ G - Chung kết Remix New Generation

TV Show -
Cùng Saostar "lướt qua" 30s đẹp nhất của loạt ca khúc sẽ xuất hiện trên sân khấu Chung kết Hòa âm ánh sáng đêm nay nhé.
noo-phuoc-thinh,remix-new-generation-2017,team-noo-phuoc-thinh,the-remix-2017
Remix New Generation 2017

Noo Phước Thịnh: ‘Tôi đoán Yến Trang sẽ thành quán quân Hoà âm ánh sáng 2017’

TV Show -
Noo Phước Thịnh sẽ góp mặt trong buổi tối nay với vai trò giám khảo khách mời và ca sĩ trình diễn. Anh cũng có dự đoán cho ngôi vị Quán quân Hòa âm ánh sáng năm nay.
360live,360live-360mobi,rhymastic

Rhymastic - Chủ nhân hit ‘Yêu 5’ luôn cho rằng rapper chính là 1… nhà thơ

Đời Sống -
Bạn đã biết gì về Rhymastic, chàng producer đang nhận được sự quan tâm lớn hiện này chưa?
30-4-1-5,dip-le-30-4,ky-nghi-le,nghi-le
30/4-1/5

#team_ở_nhà: Nghỉ lễ này ai đi chơi cứ đi, tui ở nhà với ba với má!

Đời Sống -
Chẳng cần đi đâu xa, bên ba má tui cũng tìm thấy niềm vui của riêng mình.
moschino,tham-do,toc-tien,vifw-2017
VIFW 2017

#day4: Tóc Tiên diện nguyên cây hiệu Moschino xuất hiện sang chảnh trên thảm đỏ VIFW

Sao đẹp - Sao xấu -
Cuối cùng "chị đẹp" cũng chịu xuất hiện trên thảm đỏ thời trang của sự kiện được mong đợi nhất trong năm và lần nào tái xuất cũng lung linh như một "It girl" chính hiệu.
iu,laboum,music-bank

Sốc: Tân binh ít tên đánh bại IU tại Music Bank, có điều gì đó không ổn chăng?

Âm nhạc -
Music Bank chiều nay (28/4) vừa chứng kiến một chiến thắng quá bất ngờ.
street-style,tin-do-thoi-trang,vifw-2017
VIFW 2017

#day4: ‘Ăn cú chót’, street style ngày cuối nhộn nhịp bất thường khiến cánh photographer điêu đứng

Sao đẹp - Sao xấu -
Ngày cuối của VIFW 2017 rồi, các tín đồ thời trang vẫn tràn trề năng lượng để có được những shoot hình ấn tượng nhất, ghi dấu ấn tại "sân chơi" này.
du-li-ch-sinh-tha-i,dong-nai,khu-du-lich-sinh-thai-vuon-xoai,nghi-le,nghi-le-30-04

Đi đâu, chơi gì cùng gia đình cho kỳ nghỉ lễ thật vui và ý nghĩa?

Ăn - Chơi -
Lên kế hoạch vui chơi gia đình không dễ chút nào, vì ở nhà còn có hàng trăm khoản chi tiêu cần cân đo đong đếm. Suy nghĩ làm gì cho nhọc lòng, đã có những gợi ý đáng giá giúp bạn nhanh chóng tìm được điểm vui chơi tuyệt vời cho cả nhà dưới đây.
khoanh-khac-dep,tham-do,vifw-2017

Đây chính là khoảnh khắc đẹp nhất của dàn người đẹp tại đêm thứ 3 VIFW 2017

Làng mẫu -
Dường như hiếm khi nào trên hàng ghế đầu lại xuất hiện nhiều mỹ nhân xinh đẹp và kiêu sa đến như thế.
khach-hang,phat-ngon-gay-bao-mang,phuc-long,quan-ly-phuc-long

Mua một cốc nước - wifi, trà đá, máy lạnh miễn phí cả ngày, đúng hay sai?

Thị trường -
Nhiều vị khách lầm tưởng ngoài cốc nước mà họ mua, những cơ sở vật chất còn lại là hoàn toàn miễn phí!