Sai phạm có thể đã xảy ra ở khâu chấm thi

Liên quan vụ việc điểm thi THPT 2018 ở Hà Giang cao bất thường tại Hà Giang, Cục trưởng Cụ quản lý chất lượng (Bộ GD&ĐT) - ông Mai Văn Trinh cho biết qua rà soát, đã xác định được người gây ra sai phạm và cơ quan chức năng đang tiếp tục điều tra xác minh thêm các chứng cứ để xử lý theo quy định của pháp luật.

Được biết theo quy định, quá trình xử lý bài thi trắc nghiệm sẽ được thực hiện theo 4 pha sau: Quét ảnh; Đọc ảnh (còn gọi là xử lý ảnh hay nhận dạng ảnh); Sửa lỗi của thí sinh (các lỗi như không tô số báo danh (SBD), tô nhầm SBD dẫn đến SBD trùng nhau, không tô mã đề thi, tô mã đề thi không có… Những lỗi này (nếu có) sẽ dẫn đến bài thi không chấm được, ảnh hưởng đến quyền lợi của thí sinh dù rằng có những lỗi do chính thí sinh gây ra. Phần mềm phải phát hiện tất cả các lỗi, cán bộ chấm thi phải sửa hết các lỗi để có thể chấm bài thi tự động. Kết quả sửa phải được lưu lại, cùng với biên bản sửa lỗi để báo cáo Bộ GDĐT); Chấm bài thi.

Ông Mai Văn Trinh Cục trưởng Cục Quản lý chất lượng (Bộ GD-ĐT). Ảnh: Zing.vn. Ông Mai Văn Trinh Cục trưởng Cục Quản lý chất lượng (Bộ GD-ĐT). Ảnh: Zing.vn.

Sau khi thực hiện xong ba pha trên, Hội đồng thi mới được sử dụng đáp án do Bộ GDĐT cung cấp để chấm điểm. Kết quả chấm và phân tích được xuất ra Đĩa CD2 để báo cáo Bộ GDĐT. Nếu chưa thực hiện pha thứ 3, khi phát hiện còn lỗi chưa sửa thì Phần mềm sẽ chặn, không cho phép thực hiện pha thứ 4 này.

Theo tin từ Dân trí cho hay, sau khi scan bài thi của thí sinh thì file ảnh này được chuyển sang định dạng file text trước khi nạp đáp án chấm của Bộ GD-ĐT vào chạy. Việc can thiệp sửa kết quả làm bài của thí sinh diễn ra ở file text này và sửa ngay trên phần mềm chấm thi.

Điểm thi ở Hà Giang cao bất thường. Ảnh: Zing.vn. Điểm thi ở Hà Giang cao bất thường. Ảnh: Zing.vn.

Theo một cán bộ tham gia chấm thi trắc nghiệm năm nay, sở dĩ phải chuyển file ảnh từ scan sang file text là để giảm dung lượng file. Việc can thiệp vào file text để chỉnh sửa sẽ ngay lập tức bị phát hiện nếu đối chiếu với file ảnh gốc scan bài của thí sinh.

“Với cách thức gian lận như vậy thì không khó để phục hồi điểm thực của thí sinh bởi phiếu trả lời trắc nghiệm không bị can thiệp trước khi quét. Người vi phạm này thực sự quá liều mới dám làm như vậy” - trích lời cán bộ này trả lời báo Dân trí.

Có thể đã bị can thiệp bằng công nghệ

Theo tin từ báo Lao động, phân tích của một chuyên gia công nghệ cho thấy, việc điểm thi của Hà Giang cao bất thường nếu xảy ra trong khâu chấm thi có thể theo 2 cách.

Cách thứ nhất là can thiệp vào bài thi của thí sinh bằng việc tẩy đáp án sai sau đó tô lại bằng đáp án đúng. Chuyên gia này cũng cho biết, để làm được cách này với quy trình chấm bài chặt chẽ bài thi THPT quốc gia thì phải có sự giám sát của rất nhiều bên như cán bộ làm nhiệm vụ, thanh tra và lực lượng an ninh.

Cán bộ thức xuyên đêm chấm lại bài thi trắc nghiệm của thí sinh Hà Giang. Ảnh: Dân trí. Cán bộ thức xuyên đêm chấm lại bài thi trắc nghiệm của thí sinh Hà Giang. Ảnh: Dân trí.

Tuy nhiên, có 1 cách đơn giản hơn là có khả năng bị can thiệp bằng công nghệ cao. Cụ thể, sau khi scan bài thi của thí sinh thì file ảnh này được chuyển sang định dạng file text trước khi đưa vào chấm.

Trả lời báo Lao động, chuyên gia này cho rằng, để làm được việc này, chỉ cần một hoặc vài cá nhân giỏi kĩ thuật, công nghệ, am hiểu quy trình và thiết bị chấm là có thể can thiệp  được. Dù có công an, cán bộ giám sát nhưng việc này được xử lý hoàn toàn bằng máy móc nên rất khó bị phát hiện bằng mắt thường.

Tuy dễ thực hiện nhưng cách làm này cũng dễ bị lộ bởi bài thi gốc của thí sinh vẫn được lưu lại trong file scan ảnh chụp đã gửi Bộ GDĐT trước khi đưa vào xử lý bài để chấm thi.

Hiện tất cả các giả thuyết trên mới chỉ là nghi ngờ từ các chuyên gia. Đến nay Bộ Giáo dục & Đào tạo vẫn chưa có thông tin chính thức vì các vấn đề liên quan đến thủ phạm vẫn đang trong thời gian điều tra, làm rõ.