Trác Thúy Miêu: ‘Sài Gòn thiếu cà phê phin sẽ thành đô thị không ký ức’

Ăn - Chơi -

Chia sẻ với saostar về câu chuyện ly café phin, nhà báo Trác Thúy Miêu đem đến nhiều tản mạn, tự sự thú vị bên nét văn hóa đặc sắc đang dần mai một của người Sài thành.

Cà phê là loại đồ uống được du nhập vào Việt Nam từ thời Pháp thuộc. Nhưng bản thân người Việt lại có cách pha chế và thưởng thức rất riêng. Cụ thể là việc uống cà phê pha phin ở Việt Nam được xếp vào một trong 10 cách uống cà phê độc đáo nhất trên thế giới. Cá nhân chị ấn tượng ra sao về cà phê phin - vốn có thể coi là “đặc sản” của Việt Nam?

Tuy không phải là loại đồ uống bắt nguồn từ Việt Nam nhưng cái hay của cà phê phin đó là nhờ công cụ hay cách thưởng thức của người Việt đã góp phần tạo ra một tập quán ẩm thực riêng của thứ sinh hoạt vừa cộng đồng, vừa riêng tư. Cái thi vị của nó không chỉ xuất phát từ thứ bột đen ém đặc bên trong phin cà phê mà còn đến từ những câu chuyện, những hàn huyên thời cuộc thế nhân bên ngoài và xung quanh tách cà phê.

tracthuymieu01

Nhà báo Trác Thúy Miêu.

Cà phê phin từng được coi là thức uống ưa thích nhất của người Việt. Nếu như trước đây, không khó để bắt gặp hình ảnh mọi người ngồi trong các quán quen, chờ đợi từng giọt cà phê rơi, thì nay, điều đó ngày càng hiếm. Chị nghĩ sao về việc một thú vui đang mất dần theo sự thay đổi của thời gian?

Thử tưởng tượng, nếu một ngày Sài Gòn mất đi cà phê phin thì khi đó, thành phố đông dân nhất Việt Nam này sẽ trở thành một đô thị bị đồng hóa và không có ký ức.

Tôi không thích trùm cái áo văn hóa có vẻ kềnh càng lên mọi thứ nhưng khó lòng không gọi thú uống cà phê phin là một hình ảnh biểu trưng của văn hóa sinh hoạt bản địa. Nó thú vị, ngộ nghĩnh và gây tò mò ở cấu trúc đơn giản, thân thiện và đầy thách thức với những ai sống vội. Nó hiển nhiên phát ngôn ra toàn bộ đại cảnh đời sống đô thị, khi mà đời sống phồn thịnh, sầm uất vẫn song hành nghiễm nhiên với thú thưởng thức nhàn nhã ngay trên vỉa hè. 

tracthuymieu05

Hình ảnh tách cà phê phin thân thương trong tâm khảm nhiều người Sài Gòn.

Nếu một ngày phin cà phê và cà phê phin biến mất ở Sài Gòn, có lẽ sẽ còn thảm khốc sâu sắc hơn cả ngày khai tử thương xá Tax. Bởi nó sẽ xảy ra chậm tới mức không thể nhận ra, nhưng điều đó cũng đồng nghĩa với dấu chấm hết của gu thưởng thức cà phê theo lối bản địa của một thành phố ngay gần những vùng khai thác cà phê trù phú nhất.

Cà phê dĩa đã tuyệt tích, người trẻ Sài Gòn giờ rành lối pha cà phê máy, cà phê Ý đại lợi, cà phê quậy sẵn “take-a-way-quơ-ly-rồi-chạy”… nên không còn nhiều người biết đến hình hài chiếc vợt pha cà phê, và đâu biết chừng, những phin cà phê ngộ nghĩnh ngày nào cũng sẽ một ngày khiến chính người trẻ Sài Gòn tò mò ố á. Mà với người thủ cựu như tôi, đó sẽ thật là một ác mộng cho thứ giá trị tối trọng của đô thị: giá trị bản địa.

Nếu điều đó xảy ra, tất cả sẽ hòa tan lãng nhách chỉ sau một nhát khuấy.

tracthuymieu03

“Cà phê dĩa đã tuyệt tích, người trẻ Sài Gòn giờ rành lối pha cà phê máy, cà phê Ý đại lợi, cà phê quậy sẵn “take-a-way-quơ-ly-rồi-chạy”… nên không còn nhiều người biết đến hình hài chiếc vợt pha cà phê, và đâu biết chừng, những phin cà phê ngộ nghĩnh ngày nào cũng sẽ một ngày khiến chính người trẻ Sài Gòn tò mò ố á”.

Theo chị chia sẻ, cà phê phin trở thành một nét văn hóa vì xoay quanh nó có những câu chuyện, từ chuyện phiếm thường ngày tới những vui buồn của cuộc sống. Trong quá trình khám phá những quán cà phê ở Sài Gòn, điều gì để lại ấn tượng nhất với chị?

Chỉ đôi ba món đồ nghề, vậy là khu dân cư, hẻm nhỏ cho đến building cư xá nào cũng được “bao sô” bởi ít nhất một quán giải khát quen phục vụ cho cả khu như vậy. Ở Sài Gòn, nói khơi khơi “quán cà phê” thì phải hiểu được tính quy ước ngầm của cư dân cùng khu vực.

tracthuymieu06

Cà phê vỉa hè Sài Gòn chỉ cần một chiếc ghế nhựa, đặt lên đấy là cái tẩy đá, bình trà và hộp thuốc lá…

Chỗ ngồi cũng khác, khác cả cái cách ngồi. Khu Hàn Thuyên thì khách tự lo tờ báo lót mông là bà dì bán nước ở đâu thù lù xuất hiện, hẻm Trịnh thì thanh nhàn thư nhã yên tịnh giữa trưa dù ba bước chân nữa là ụp mặt vào con lộ đông đúc (vốn xưa rất yên tĩnh). Nhưng mấy quán này thì điển hình quá, nổi tiếng quá, khiến người ta cứ nghĩ Sài Gòn cạn duyên với cà phê phin quán cóc rồi.

Có kiên trì len lỏi lùng sục mới thấy đó là một “mạng lưới” rải đều khắp nơi, nhiều vô thiên lủng. Người ta đến không bởi tiếng tăm hay miếng ngon, mà bởi chỗ quán quen, thứ không khí mời chào điềm nhiên đúng ngày đúng cữ, cứ vô móc giò khoèo hai chiếc ghế cóc, chiếc lót mông chiếc lót ly, ngồi nhấm nháp hết tờ nhựt trình cà phê trong phin mới trút cạn. Lại leng keng lóc cóc pha pha quậy quậy, châm điếu thuốc nhào vô câu chuyện thế sự với mấy người ngồi quanh. Chiêu thêm cữ trà đá nữa rồi phẩy tay như vẽ bùa trong không trung, ý là uống thiếu, uống chịu, tui ký sổ nghe bà chị, mà ngó hách như thương gia là điệu bộ ký check nhà băng…

tracthuymieu02

“Chuyện về phin cà phê đã nhiều, mà chuyện quanh phin cà phê nó còn dài dòng dần lân hơn, nhễu cạn tám cái phin chưa chắc hết chuyện”.

Nói về cà phê pha phin, nhạc sĩ Quốc Trung từng cho rằng chúng ta nên tự hào vì đã sáng tạo ra cách thưởng thức cà phê rất riêng, mang hồn Việt. Dù vậy, bản sắc văn hóa cà phê Việt lại dần bị thay thế bởi nhiều loại đồ uống khác hiện đại, phong phú hơn. Có phải những nét đẹp văn hóa của chúng ta rất dễ bị mai một, hòa tan trong lối sống đương thời?

Lâu lâu thấy anh Quốc Trung nói câu hay, tôi đồng ý. Nhưng bắt cái phin cà phê ngộ nghĩnh phải mang vác cái “hồn Việt” e cũng lậm. So với máy móc tân kỳ, và còn nhiều lối thưởng thức, pha chế cà phê trên thế giới, chiếc phin cà phê của thị dân xứ Việt chỉ là món vật hiền lành, thô sơ và mật thiết. Như thể trà đá của dân miền Nam vậy, không thành văn hóa cầu kỳ như xứ Bắc, hay thành ra đạo như ở xứ mặt trời, nhưng là thứ duyên riêng để người ở xa tới thì tò mò thú vị, người ở gần ra đi thì có lúc nhớ, lúc thèm đến bào gan ruột.

Ngày nào người ở xa tới không còn có chi để thích thú trước chuỗi café đồng hóa ngoại lai, người đi xa thấy đâu cũng giống ở nhà bởi “ở nhà” cứ giông giống bất cứ nơi nào, mới buồn. Nói cho cùng, giá mà giữ được hương vị đậm đà của ly cà phê phin trong một tách hòa tan thì chẳng ai buồn tranh cãi văn hóa Việt có hòa tan hay không.

Video clip về 9 cách pha café độc đáo nhất thế giới, trong đó có Việt Nam:

youtube, video, clip
BÌNH LUẬN 0
Đăng nhập

Gửi bình luận

Tin mới cập nhật
cau-chuyen-cam-dong,con-re,me-vo,tinh-cam-gia-dinh
Thế giới

Con rể thấy mẹ vợ gục mặt trong bếp, trái tim anh như vỡ vụn khi biết lý do

Thế giới -
Khi Scott Mann lần đầu tiên gặp mẹ vợ, anh đã có cảm giác mình và mẹ vợ khó có thể thân thiết được.
bst-thu-dong-2017-zara,giay-bot-cao-got,giay-zara,zara

Vừa lên kệ, mẫu boots mới của Zara đã được dự đoán ‘cháy hàng’!

Hot - trend -
Đâu phải chỉ có những đôi giày đắt tiền mới mang đến cho bạn diện mạo sang chảnh, thời trang. Thiết kế mới từ nhãn hiệu bình dân Zara với các yếu tố đẹp - độc - chất sẽ hút mắt bạn ngay từ ánh nhìn đầu tiên.
duong-khac-linh,soobin-hoang-son,xin-dung-lang-im

Hậu lùm xùm tình cảm, Soobin Hoàng Sơn sẽ tung ca khúc mới vào 8h tối nay

Âm nhạc -
Nam ca sĩ hứa hẹn sẽ ra mắt một bản ballad mới toanh vào 8h tối nay (21/7).
team-hoang-thuy,the-face-viet-nam,the-face-vietnam-2017,truc-anh-the-face
THE FACE VIETNAM 2017

Thí sinh The Face chịu lạnh ‘thấu xương’ khoe vẻ đẹp quyến rũ trong thử thách quyết định ở tập 7

TV Show -
Không còn là không gian thoải mái với nắng, gió như thử thách trước, các thí sinh sẽ phải chịu đựng cái lạnh buốt giá đầy khắc nghiệt ở tập 7 The Face lần này.
dam-cuoi-le-phuong,dam-cuoi-sao-viet,le-phuong

Lê Phương và bạn trai kém 7 tuổi chính thức ‘về chung nhà’ vào ngày 8/8

Hậu trường -
Theo đó, vợ chồng Lê Phương sẽ tổ chức đám cưới ở 3 nơi là Trà Vinh, Ninh Thuận và TP.HCM.
anh-se-manh-me-yeu-em,mr-siro,thanh-sau-vpop

Không phải ‘hit sầu’, Mr Siro bất ngờ tung ca khúc vừa nghe đã muốn yêu ngay

Âm nhạc -
Đây được xem là "vũ khí" dành cho các chàng trai yêu nhạc Mr Siro có thể tấn công crush của mình để "thoát ế".
131-ty-dong-xo-so-vietlott,giai-jackpot,xo-so-vietlott

Người trúng 131 tỷ đồng xổ số Vietlott đã đến nhận giải

Tin nóng -
Chỉ hai ngày sau khi trúng số, chủ nhân tấm vé độc đắc trị giá 131 tỷ đồng đã đến chi nhánh của Vietlott làm thủ tục nhận thưởng.
adam-lam,gio-mua-nang,lilly-nguyen,vpop

Lilly Nguyễn khoe trọn vũ đạo nóng bỏng trong MV đầy năng lượng của Adam Lâm

Âm nhạc -
Được biết, đây là sản phẩm mà anh chàng "giày cao gót" tự tay làm đạo diễn.
dich-chuyen,dang-khoa,xuyen-the-gioi

Anh chàng ‘Đi khắp thế gian’ bằng chiếc xe máy trong 600 ngày: Chuyện lạ có thật!

Đời Sống -
Với một chiếc xe máy cà tàng đã gần 10 tuổi, chàng trai miền Tây bắt đầu cuộc hành trình ‘’đi khắp thế gian’’ với dự định trong 600 ngày. Nghe hơi điên rồ nhưng không kém phần thú vị phải không?
hien-ho,soobin-hoang-son,soobin-hoang-son-hen-ho-hien-ho

Soobin Hoàng Sơn - Hiền Hồ: Tình yêu không có lỗi, lỗi là ở… thời điểm

Hậu trường -
Nếu bảo rằng: "Tình yêu tan vỡ do sai người hoặc sai thời điểm", thì Soobin Hoàng Sơn và Hiền Hồ sai cả hai trong chuyện tình ồn ào, phủ sóng khắp mặt báo thời gian qua.
co-gai-den-tu-hom-qua,dunkirk,first-kill,tuan-nay-ra-rap-xem-gi-,wish-upon
Tuần này ra rạp xem gì?

Tuần phim 21-27/07: ‘Chiếc hộp ma quái’ khiến ‘Cô gái đến từ hôm qua’ phải tung ‘đòn quyết định’

Phim ảnh -
Tuần này (21-27/07), "Cô gái đến từ hôm qua" chính thức khởi chiếu, cùng với "Dunkirk", "Wish Upon"...
new-item,puma-fur-sandals,rihanna-x-puma

Được đà cơn sốt dép lông, Puma tiếp tục tung BST túi phủ lông xinh yêu hết mực chiều lòng fan

Hot - trend -
Giờ thì mọi thứ có vẻ đều được Puma phủ lông cho match với đôi dép cực hot mà hãng hợp tác với Rihanna thời gian qua.
doan-trang,dong-nhi,ha-anh-tuan,vpop

Hà Anh Tuấn, Đông Nhi cất tiếng hát thăng hoa cảm xúc trong ‘Câu chuyện hòa bình’

Âm nhạc -
Tất cả trở thành một kỷ niệm vô giá không thể nào quên cho những ai tham gia thưởng thức đêm công diễn.
cao-toan-my,hoa-hau-phuong-nga,hop-dong-tinh-duc,lua-dao

Mẹ Phương Nga công bố con gái bệnh nặng, luật sư bất ngờ phủ nhận thông tin

Tin nóng -
Trong khi bà Mai Phương chia sẻ về tình trạng bệnh của con gái thì ngay sau đó, luật sư đại diện cho Phương Nga lên tiếng bác thông tin cô bị bệnh nặng, phải nằm viện.
bright,joel-edgerton,ngo-thanh-van,will-smith

Sau Star Wars, Ngô Thanh Vân lại tiếp tục đóng phim cùng Will Smith

Hậu trường -
Có vẻ như liên tục xuất hiện các sản phẩm điện ảnh của kinh đô Hollywood, ở Việt Nam chắc chỉ có "đả nữ" Ngô Thanh Vân là làm được điều.
kim-so-hyun,school,school-2017
School 2017

School 2017: Mặc dù bị chê tơi tả nhưng vẫn tồn tại thực trạng xã hội đáng quan tâm

Phim ảnh -
"School 2017" vừa lên sóng hai tập đầu tiên với khởi đầu không mấy thuận lợi khi mức rating thấp hơn các bộ phim lên sóng cùng thời điểm. Tuy nhiên bỏ qua những lời chê bai về diễn xuất hay dàn cast thì đằng sau đó bộ phim vẫn đang phản ánh những thực trạng học đường đáng quan tâm tại Hàn Quốc.
dau-chi-rieng-em,fan-my-tam,hoa-mi-toc-nau,my-tam

Tăng view ‘đều như vắt chanh’, MV thành công nhất của Mỹ Tâm đây rồi!

Âm nhạc -
MV "Đâu chỉ riêng em" vẫn cho thấy sức nóng hừng hực và chưa hề có dấu hiệu hạ nhiệt sau ít ngày ra mắt.
lgbt,nguoi-dong-tinh,phong-sumin

Admin fanpage LGBT lớn nhất Việt Nam: ‘Cần có những gam sáng bên cạnh những gam tối trong phim về người đồng tính’

Đời Sống -
Nguyễn Thanh Phong (Phong Sumin) sinh năm 1999, tuy tuổi đời còn khá nhỏ nhưng cậu đang nắm giữ vai trò admin fanpage cộng đồng LGBT lớn nhất Việt Nam hiện nay. Chàng trai 9X này có những góc nhìn hay ho, mới mẻ, cùng những bài viết khá sâu sắc bàn về thực trạng người đồng tính.