Nosaka và ‘Mộ đom đóm’: Câu chuyện về vẻ đẹp chắt lọc từ nỗi đau

Hậu trường -

Câu chuyện về hai anh em Seita và Setsuko vừa là “một định nghĩa khác về nhân tính”, vừa là một tác phẩm mang tinh thần phản chiến mạnh mẽ.

Akiyuki Nosaka (1930 - 2015) là một nhà văn, biên kịch, nhà báo… kì cựu tại Nhật Bản. Khởi nghiệp từ những năm đầu thập niên 60 của thế kỉ 20 với vai trò là một nhà văn, Akiyuki đã cho ra đời nhiều tiểu thuyết và truyện ngắn có chất lượng, trong đó được biết đến rộng rãi nhất là truyện ngắn Hotaru no Haka (Mộ đom đóm) và tiểu thuyết Erogotoshi-tachi (tên tiếng Anh: The Pornoghraphers).

Nếu như Erogotoshi-tachi (sáng tác năm 1963) khiến độc giả rùng mình trước những góc tối trong nền kinh tế Nhật Bản thời hậu chiến với những người trưởng thành nhiều toan tính, thì Hotaru no Haka (1967) lại là bi kịch của những đứa trẻ sinh ra trong chiến tranh.

image.adapt.990.high.akiyuki_nosaka.1451571424048

Chân dung nhà văn Akiyuki Nosaka.

42067l

Bìa cuốn sách bằng tiếng Nhật.

Akiyuki Nosaka viết truyện ngắn Hotaro no Haka vào năm 1967, hơn 20 năm sau ngày Chiến tranh Thế giới thứ hai chính thức kết thúc, khép lại một trang lịch sử đầy đau thương trên đất nước mặt trời mọc. Cuộc chiến ấy đã cướp đi của ông cả gia đình: chị gái chết vì ốm bệnh, cha nuôi chết trong trận ném bom ở Kobe, và cô em gái Keiko cũng qua đời vì suy dinh dưỡng trong nạn đói diễn ra không lâu sau đó. Hotaru no Haka viết về Keiko cũng như những tháng năm ngắn ngủi đã đi qua cuộc đời Keiko mà Nosaka là người chứng kiến, cùng sẻ chia và hồi tưởng lại.

Năm 1988, Hotaru no Haka được chuyển thể thành hoạt hình bởi Studio Ghibli với vị trí đạo diễn được giao cho Isao Takahata. Ông đã một lần nữa kể lại Hotaru no Haka - hay chính là tái hiện lại một phần quá khứ của Nosaka thành 90 phút phim đầy ám ảnh về mất mát và đau thương.

Hotaru.no.Haka.full.1685264

Hai anh em Seita và Setsuko

Cốt truyện của Hotaru no Haka xoay quanh gia đình cậu bé Seita và em gái Setsuko. Hai anh em sống cùng mẹ ở một làng quê giữa những ngày Thế chiến đang vào hồi ác liệt. Cuộc sống của hai đứa trẻ và mẹ chúng cứ thế trôi đi trong nỗi khắc khoải đợi chờ ngày trở về của người chồng, người cha đang ở ngoài mặt trận. Không lâu sau đó, bất hạnh ập xuống khi người mẹ tảo tần đột ngột qua đời sau một trận không kích của không quân Mỹ.

Đột ngột mất cả bố lẫn mẹ, hai anh em Seita và Setsuko phải sống cùng người họ hàng thường xuyên đánh mắng hai em. Những uất ức cứ ngày một chất chồng khiến Seita quyết định mang em gái mình vào sâu trong núi. Hai anh em ở lại trong một hang đá, tự xoay sở tìm cách nuôi lấy nhau. Chiến tranh ngày càng khốc liệt, thực phẩm khan hiếm, Seita ngày càng gặp nhiều khó khăn hơn trong việc kiếm thức ăn về nuôi Setsuko. Một ngày kia, khi Seita mang thức ăn về, thì Setsuko đã thiếp ngủ, và không bao giờ tỉnh lại nữa.

Em bé Setsuko lả đi vì đói và bệnh tật

Em bé Setsuko lả đi vì đói và bệnh tật

Điều biến Hotaru no Haka trở thành một tác phẩm phản chiến đầy ám ảnh không hẳn là bộ mặt của chiến tranh được mô tả trong bộ phim (hay câu chuyện). Những bom nổ, nhà cháy, người chết, làng mạc hoang tàn ấy, khán giả/độc giả đã bắt gặp nhiều lần, vô số lần trong những bộ phim hay câu chuyện khác. Thứ nghiệt ngã quá sức chịu đựng trong bộ phim, chính là tác động của cuộc chiến ấy lên những đứa trẻ.

Grave-of-the-Fireflies-3

Với Seita, chiến tranh không chỉ khiến cậu mất đi cha mẹ, nó còn gián tiếp bắt cậu phải học cách bất mãn, thù ghét mọi người. Đỉnh điểm của sự phát triển tiêu cực ấy là việc Seita mang Setsuko vào trong núi, dù biết rằng cậu không thể tự mình nuôi dưỡng cô bé. Hành động tách mình khỏi cộng đồng ấy vừa là cơn giận giữ không thể xoa dịu, vừa là niềm kiêu hãnh bị tổn thương, và còn hàm chứa trong đó cả sự bất lực đến tuyệt vọng của một chú bé khi cất tiếng cầu xin mà không ai trả lời.

Đời sống khó khăn trong chiến tranh không chỉ khiến Seita quay lưng với cộng đồng, nó còn buộc cậu bé phải tìm đủ mọi cách để sinh tồn - bao gồm cả việc trộm cắp từ những gia đình mà cậu biết rõ họ cũng chẳng còn lại gì. Nhưng sau tất cả những hành động ấy, ngay cả khi Seita đã chấp nhận “túng làm càn”, cậu vẫn mất Setsuko. Seita đã mất đi tất cả - quá khứ hạnh phúc cùng gia đình, hiện tại với người em gái Setsuko. Chỉ khác ở chỗ, nếu quá khứ hạnh phúc của cậu bị chiến tranh cướp mất, thì chính Seita là người đã đánh mất hiện tại cùng Setsuko vì lòng kiêu hãnh của mình.

Seita phải trả giá cho niềm kiêu hãnh của bản thân bằng cái chết của em gái mình

Seita phải trả giá cho niềm kiêu hãnh của bản thân bằng cái chết của em gái mình

Trái ngược với Seita, cô em gái Setsuko lại là biểu tượng cho phần ngây thơ trong sáng bị chiến tranh huỷ diệt. Không có khả năng tự vệ, không thể tự nuôi sống bản thân, em bé Setsuko chỉ biết trông cậy vào sự chăm sóc của Seita. Trong cảnh thiếu thốn mọi bề, thậm chí cả nỗi cô đơn bị bỏ lại giữa rừng khi Seita đi tìm thức ăn, Setsuko đã tạo ra cho riêng em một thế giới tưởng tượng bằng những hình vẽ nghuệch ngoạc, bằng những đám tang đom đóm, bằng những câu chuyện tưởng ngô nghê nhưng hoá ra lại ẩn chứa những lời dự báo về tương lai đầy bi kịch.

Giấc mơ của em cũng không có gì nhiều, chỉ là em được ăn no, được mặc ấm, và có lại gia đình mình… Setsuko cứ mãi ngây thơ tin vào những điều kì diệu ấy, bởi em còn quá nhỏ để hiểu thấu chiến tranh, cái chết hay nỗi đau… Ai là người có thể cầm được nước mắt khi chứng kiến cảnh Setsuko lả đi vì cơn đói, miệng ngậm những viên bi thuỷ tinh mà vẫn nghĩ mình đang được ăn kẹo ngon?

grave-of-the-fireflies-5

“Tại sao những con đom đóm lại chết sớm như vậy?”

Chiến tranh biến Seita thành đứa trẻ chai sạn trong tâm hồn, rồi chiến tranh giết chết Setsuko trong chính giấc mơ của cô bé. Setsuko chết vì suy dinh dưỡng, cạn kiệt lực sống như những con đom đóm mà cô bé từng chôn cất trước kia. Không ai giúp cô bé, cũng như không ai giúp Seita. Chỉ có người anh tự an táng cho em gái mình. Cậu đặt em gái vào trong một chiếc hộp cùng những viên bi thuỷ tinh, chôn chiếc hộp xuống một cái huyệt tự đào tạm bợ, rồi ra đi.

Quá khứ của cậu đã nằm lại mãi mãi bên trong chiếc hộp ấy, trong trái tim Setsuko đã ngừng đập. Giờ đây cậu buộc phải bước chân quay lại thế giới mà từ đó, cậu mang em gái mình ra đi. Có khác chăng, lần này, Seita sẽ mãi mang trên vai gánh nặng tội lỗi vì đã gián tiếp gây ra cái chết của Setsuko.

Bi thảm đến nhường ấy, nhưng Hotaru no Haka vẫn lấp lánh ngọn lửa ấm của tính người thuần khiết. Đó là bởi, dù oán ghét mọi người, nhưng Seita vẫn chăm sóc Setsuko, vẫn yêu thương cô bé, và sẵn sàng hi sinh bản thân mình để giữ cho cô được sống. Còn Setsuko, tình yêu thương vô điều kiện của cô bé dành cho anh trai chính là liều thuốc thần xoa dịu những vết thương trong lòng Seita.

Hai đứa trẻ mồ côi buộc phải nương nhau mà sống, nhưng chưa bao giờ Seita muốn bỏ rơi Setsuko, hay Setsuko hờn dỗi anh trai mình vì nỗi đau đớn thể xác mà bệnh tật cùng cơn đói gây ra. Sự tận tuỵ của Seita với em gái, và tình yêu thương vô điều kiện của Setsuko dành cho anh trai, chính là thứ “nhân tính” làm lay động lòng người.

Dù có đói khổ, hai anh em Seita và Setsuko vẫn ở bên nhau

Dù có đói khổ, hai anh em Seita và Setsuko vẫn ở bên nhau

Giống như Van Gogh chuyển tải nỗi đau đớn do bệnh tật thành những kiệt tác hội hoạ, Akiyuki Nosaka đã chắt lọc những đau thương mất mát trong quá khứ để tạo nên Hotaru no Haka mong manh và mĩ lệ như cánh đồng đom đóm lúc đêm buông.

Câu chuyện về hai anh em Seita và Setsuko vừa là “một định nghĩa khác về nhân tính”, vừa là một tác phẩm mang tinh thần phản chiến mạnh mẽ, ngang hàng với Schindler’s List. Và dù Nosaka có nói rằng ông viết truyện ngắn này để tạ lỗi với em gái Keiko, thì cậu bé Seita, hay cũng chính là ông, xứng đáng nhận được sự tha thứ - không phải bởi Keiko hay cô bé Setsuko, mà bởi những người hâm mộ từng được Hotaru no Haka chạm tới trái tim mình.

BÌNH LUẬN 0
Đăng nhập

Gửi bình luận

Tin mới cập nhật
batman,flash,justice-league,wonder-woman
justice league

‘Chị đại’ Wonder Woman rủ rê ‘đại gia’ Batman và ‘đồng bọn’ đánh nhau trong trailer 4 phút của ‘Justice League’

Phim ảnh -
Trailer "Justice League" với độ dài tận 4 phút cùng sự xuất hiện của Wonder Woman, Batman, Cyborg, Aquaman và Flash đã gây "náo loạn" khán giả sáng nay.

Tuấn ‘hạc’ lần đầu tiết lộ Flores từng ngạo mạn thách đấu giới võ lâm Việt Nam thế nào

Tin nóng -
Trước khi giao đấu với Tuấn "hạc", Pierre Francois Flores đã thách đấu tất cả các cao thủ võ thuật tại Hà Nội vào năm 2009.
TIN LIÊN QUAN

Người yêu mến võ thuật bức xúc khi Nam Huỳnh Đạo đóng chặt cửa khi cao thủ Vịnh Xuân - Flores đến chào

Trưa nay, ngày 19/7, võ sư Pierre Francois Flores của phái Vịnh Xuân Nam Anh (Canada) đã đến đình Nam Chơn để tìm gặp võ sư Huỳnh Tuấn Kiệt của môn phái Nam Huỳnh Đạo.
mua-nha-o-my,top-10-mua-nha-o-my,viet-nam

Người Việt bỏ 3 tỷ USD mua nhà ở Mỹ: Tiền đi ra bằng ‘cửa’ nào?

Tin nóng -
Thông tin Việt Nam đứng thứ 6 trong Top 10 nước có công dân mua nhà ở Mỹ với số tiền trên 3 tỷ USD khiến nhiều người quan ngại. Số tiền "khủng" này chuyển ra nước ngoài bằng cách nào và nếu như để lại đầu tư thì sẽ đóng góp rất lớn cho nền kinh tế đất nước.
kbiz,song-hye-kyo,song-joong-ki

Tuyên truyền cho phim mới nhưng Song Joong Ki luôn nhắc về Song Hye Kyo: ‘Cô ấy là người tôi muốn chịu trách nhiệm cả đời’

Thế giới sao -
Dù luôn bận rộn cho việc quảng báo phim điện ảnh của chính mình nhưng Song Joong Ki không quên nhắc về Song Hye Kyo.
khung-long,my-pet-dinosaur,phim-gia-dinh,phim-khung-long
My Pet Dinosaur

‘My Pet Dinosaur’: Câu chuyện ‘Nobita và chú khủng lạc loài’ bước ra đời thực

Phim ảnh -
Nhiều người xem đã ví rằng, câu chuyện của Jake trong "My Pet Dinosaur" chẳng khác gì truyện tranh Doraemon về "Nobita và chú khủng long lạc loài"
hari-won,lime,mai-tien-dung

Hari Won làm giám khảo xinh như ‘nữ thần’, Mai Tiến Dũng lắng đọng với bản ballad mới

Âm nhạc -
Hội ngộ tại cùng sự kiện, cả 2 đã mang lại những giờ phút giải trí cho khán giả bên cạnh Huyền My, LIME.
chester-bennington-1976-2017-,hinh-xam,linkin-park

Chester Bennington và những hình xăm sống mãi cùng thời gian

Bí mật sao -
Bên cạnh niềm đam mê bất tận dành cho âm nhạc, Chester Bennington còn đặc biệt yêu thích các hình xăm và nghệ thuật xăm hình. Mỗi hình xăm đối với Bennington đều mang một ý nghĩa vô cùng quan trọng liên quan đến cuộc sống, công việc lẫn tình yêu của anh.
hoa-hau-ky-duyen,hoa-hau-my-linh,hoa-hau-pham-huong,hoa-hau-thu-thao

Đọc vị thời trang của 4 nàng ‘bông hậu’ xinh đẹp bậc nhất showbiz Việt

Sao đẹp - Sao xấu -
Không chỉ gây ấn tượng với thần thái hút hồn, Thu Thảo, Phạm Hương, Kỳ Duyên và Mỹ Linh còn có cá tính thời trang riêng tạo nên những màu sắc rất nổi bật trong showbiz Việt.
get-out-of-my-life,thao-trang,vpop

Thảo Trang hoá ‘nữ hoàng’ độc, lạ trong hậu trường MV mới

Âm nhạc -
Cô nàng "xấu lạ" Thảo Trang đã chính thức trở lại mạnh mẽ sau nhiều tháng dành thời gian chăm sóc con trai đầu lòng.
giong-hat-viet-nhi-2017,hoc-vien-the-voice-kids,the-voice-kids-2017,thuy-binh,vu-cat-tuong
The Voice Kids 2017

Học viện The Voice Kids: Thú vị bài học phát âm 3 miền cùng thầy trò Vũ Cát Tường - Thuỵ Bình

TV Show -
Liệu một giọng hát miền Nam ngọt ngào của Thuỵ Bình sẽ thể hiện dân ca miền Bắc như thế nào? Cũng theo dõi bài học lý thú từ HLV Vũ Cát Tường nhé!
bat-coc,danh-ghen,hot-nhat-tuan,thoa-ma-canh-sat-giao-thong,vo-su
hot nhất tuần

Hot nhất tuần: Con gái chủ resort 800 tỷ thóa mạ CSGT, liên tiếp nhiều vụ đánh oan người vì nghi bắt cóc

Tin nóng -
Người phụ nữ thoá mạ cảnh sát; xát muối ớt vào vùng kín của tình địch hay những vụ ẩu đả do hiểu lầm bắt cóc là những tin hot tuần qua thu hút hàng triệu lượt chia sẻ.
van-minh,xe-buyt,y-thuc-di-xe-buyt,y-thuc-noi-cong-cong

Trốn tiền vé và câu chuyện về sự thiếu văn hoá của cô nữ sinh đại học trên chuyến xe bus ở Sài Gòn

Tin nóng -
Số tiền mua vé xe bus rất nhỏ nhưng vì nó, cô gái trong câu chuyện này đã biến mình trở thành một người không có học thức, thiếu văn hoá nơi công cộng.
cung-le,nam-huynh-dao,vo-su-flores

Flores: ‘Nếu bị phóng điện thì tôi bái võ sư Kiệt làm sư phụ’

Tin nóng -
Chuẩn võ sư Pierre Francois Flores tuyên bố sẽ chấp nhận làm đồ đệ của chưởng môn Huỳnh Tuấn Kiệt, với điều kiện ông Kiệt có thể phóng điện.
duong-khac-linh,soobin-hoang-son,xin-dung-lang-im

Chưa đầy 1 ngày, bản ballad mới của Soobin chứng tỏ sức nóng khi cán mốc triệu view

Âm nhạc -
Với đà này, đây sẽ là hit tiếp bước thành công của "Phía sau một cô gái".
49-ngay-2,co-gai-den-tu-hom-qua,nang-men-chang-bong,ngo-kien-huy,sieu-nhan-x
Cô gái đến từ hôm qua

Từ ‘Nàng men chàng bóng’ đến ‘Cô gái đến từ hôm qua’, Ngô Kiến Huy có còn là nam chính ‘kém may mắn’?

Phim ảnh -
Những bộ phim Ngô Kiến Huy đóng vai phụ luôn gây sốt phòng vé, nhận được lời khen từ, giới chuyên môn lẫn công chúng. Tuy nhiên, ngược lại những bộ phim anh đóng vai chính, nội dung thường bị chê, doanh thu cũng rất thảm. Liệu "Cô gái đến từ hôm qua" có giúp anh thoát khỏi "cái dớp" này?
giong-hat-viet-nhi,quan-quan-thien-nhan,thien-nhan-giong-hat-viet-nhi-2014

Quán quân The Voice Kids Thiện Nhân: Tuổi 15 vẫn hồn nhiên như 3 năm trước

Hậu trường -
Thay vì tất bật chạy show, Thiện Nhân lại đang có cuộc sống bình yên đúng với lứa tuổi của mình!
team-lan-khue,the-face-viet-nam,tu-ha-o

Tú Hảo xứng đáng danh hiệu fashionista với phong cách nổi bật nhất dàn thí sinh The Face

Thời trang - Đẹp -
Những trang phục mà cô nàng mặc ngoài đời hầu hết đều vô cùng gần gũi với giới trẻ.

Đã tìm lại được chiếc xe đạp bị mất cắp của nữ phượt thủ nước ngoài đi xuyên Việt

Tin nóng -
Vừa qua, trên trang cá nhân của Rita đã đăng tải dòng trạng thái phấn khởi sau khi chiếc xe đạp bị mất cắp đã tìm lại được.
TIN LIÊN QUAN

Nữ phượt thủ Châu Âu trong hành trình vòng quanh thế giới bị mất cả điện thoại lẫn xe đạp khi đến Việt Nam

Rita Rasimaite (sinh sống tại London, Anh) đã từng có hành trình đi qua hơn 20 quốc gia và gặp sự cố khi đang thực hiện hành trình vượt 3,600 km xuyên Việt bằng xe đạp.